Wewnątrz równoległej gospodarki towarami cyfrowymi: co naprawdę kupujemy

Wstęp

Obok tradycyjnej wymiany towarowej wyłoniła się równoległa gospodarka, która błyskawicznie zmienia globalne reguły gry. Handel produktami cyfrowymi – od subskrypcji po usługi w chmurze – nie jest już niszowym zjawiskiem, ale potężną siłą napędową światowego handlu. W 2021 roku jego wartość sięgnęła niemal bilionu dolarów, a dynamika wzrostu kilkukrotnie przewyższa tę znaną z handlu fizycznymi towarami. Ta niewidzialna rewolucja ma realny wpływ na wszystko: od bilansów handlowych państw przez strategie zrównoważonego rozwoju po geopolityczne zależności. Jednak jej pełne zrozumienie wciąż stanowi wyzwanie, ukryte za mgłą złożonych metod pomiaru i globalnych optymalizacji podatkowych. W tym artykule przyjrzymy się, jak ta równoległa rzeczywistość kształtuje naszą przyszłość.

Najważniejsze fakty

• Eksplozyjny wzrost: W latach 2016-2021 handel produktami cyfrowymi rósł w oszałamiającym tempie 24,6% rocznie, osiągając wartość około 956 miliardów dolarów i znacząco wyprzedzając wzrost handlu tradycyjnego.
• Ekstremalna koncentracja geograficzna: Aż 80% światowego eksportu cyfrowego pochodzi z zaledwie 3% krajów, głównie ze Stanów Zjednoczonych i niewielkich hubów, takich jak Irlandia czy Luksemburg, podczas gdy import jest znacznie bardziej rozproszony.
• Wpływ na bilans handlowy: Handel cyfrowy pozwala krajom takim jak USA kompensować gigantyczne deficyty w handlu towarami fizycznymi, fundamentalnie zmieniając obraz globalnych nierównowag handlowych.
• Związek ze zrównoważonym rozwojem: Gospodarki o wysokim eksporcie cyfrowym częściej doświadczają rozdzielenia (decoupling) wzrostu PKB od emisji CO₂, sugerując, że ten sektor może być filarem podwójnej transformacji: cyfrowej i ekologicznej.

Definicja i skala handlu produktami cyfrowymi

Gospodarka towarami cyfrowymi rozwija się równolegle do tradycyjnego handlu, często wyprzedzając go tempem wzrostu. W 2021 roku jej wartość sięgnęła około 956 miliardów dolarów, co stanowiło blisko 3,5% światowego handlu towarami i usługami. Gdyby utrzymała roczne tempo wzrostu na poziomie 24,6% z lat 2016-2021, do 2030 roku mogłaby odpowiadać nawet za 15% globalnych obrotów. Ta równoległa gospodarka ma realny wpływ na bilanse handlowe państw, strategię zrównoważonego rozwoju i ocenę złożoności gospodarczej, choć jej pełne zrozumienie wciąż jest ograniczone z powodu wyzwań pomiarowych.

Czym są produkty cyfrowe?

Produkty cyfrowe to nie tylko pliki do pobrania. To szeroka kategoria obejmująca trzy główne typy. Po pierwsze, dobra „czysto” cyfrowe, jak gry wideo, filmy czy oprogramowanie SaaS, charakteryzujące się wysokim kosztem wytworzenia pierwszej kopii i znikomym kosztem kolejnych. Po drugie, produktowe usługi cyfrowe, czyli dostęp do zautomatyzowanych platform, takich jak przetwarzanie w chmurze, reklama cyfrowa czy subskrypcje. Trzeci typ to opłaty za pośrednictwo cyfrowe pobierane za transakcję, np. prowizja od rezerwacji zakwaterowania, ale już nie wartość samego pobytu. Łącznie tworzą one dynamiczny ekosystem, który zmienia nasze pojęcie własności na rzecz dostępu i doświadczenia.

Metody pomiaru równoległej gospodarki

Pomiar tej równoległej gospodarki jest niezwykle trudny. Tradycyjne ankiety często nie wychwytują szczegółów. Zespół badaczy z Budapesztu i Tuluzy zaproponował innowacyjną metodę, wykorzystującą dane o przychodach dużych firm i algorytmy Machine Learning. Przeanalizowali oni przychody ponad 2500 firm, przypisując je do 31 sektorów cyfrowych, a następnie – korzystając z wzorców konsumpcji z sektora gier i aplikacji – oszacowali handel dla 189 krajów. Metoda ta, choć stanowi jedynie dolną granicę szacunków z powodu ograniczeń danych, pozwala zobaczyć prawdziwą skalę zjawiska.

Kluczowym wyzwaniem jest również geograficzne przypisanie przychodów, ponieważ firmy cyfrowe często lokują siedziby w rajach podatkowych. Badacze stosowali dwie metody: przypisanie do lokalizacji spółki zależnej oraz do siedziby głównej, co pokazuje, jak bardzo wyniki zależą od przyjętej metodologii. To wszystko wskazuje, że równoległa gospodarka jest nie tylko wielka, ale i niezwykle złożona do uchwycenia w statystykach.

Zanurz się w świat niezwykłej mocy z monitorem LG UltraFine 40WT95UF, oferującym moc Thunderbolt 5 dla B2B, który redefiniuje granice produktywności.

Szybki wzrost i dynamika rynku

Równoległa gospodarka towarami cyfrowymi nie rośnie – ona eksploduje. W latach 2016-2021 jej wartość zwiększała się w oszałamiającym tempie 24,6% rocznie, osiągając niemal bilion dolarów. Dla porównania, handel fizycznymi towarami rósł w tym samym czasie tylko o 6% rocznie. Pandemia COVID-19 jeszcze bardziej uwydatniła tę dysproporcję; podczas gdy globalny handel towarami fizycznymi i usługami gwałtownie spadał w 2020 roku, obroty produktami cyfrowymi skoczyły o 28%. Ten wzrost jest napędzany przez kilka kluczowych sektorów, które same w sobie są gigantami: usługi w chmurze obliczeniowej, internetowe platformy handlowe i cyfrowa reklama odpowiadają łącznie za około 65% całego szacowanego handlu. To pokazuje, że fundamentem tej gospodarki nie są pojedyncze pliki do pobrania, ale potężne, zautomatyzowane ekosystemy usług.

Porównanie z tradycyjnym handlem

Różnice między handlem cyfrowym a tradycyjnym są fundamentalne i wykraczają połącznie poza tempo wzrostu. Przede wszystkim, geografia jest zupełnie inna. Eksport produktów cyfrowych jest niezwykle skoncentrowany – 80% jego wartości pochodzi z zaledwie 3% krajów, głównie ze Stanów Zjednoczonych, ale także z małych jurysdykcji jak Irlandia czy Luksemburg, które pełnią rolę hubów. Import jest za to znacznie bardziej rozproszony, podobnie jak w handlu fizycznym, co sugeruje, że napędza go globalny popyt. Kolejna kluczowa różnica dotyczy bilansów handlowych. Kraje takie jak USA, które mają ogromny deficyt w handlu towarami fizycznymi, często są eksporterami netto produktów cyfrowych. Ta nadwyżka w równoległej gospodarce częściowo równoważy deficyty w gospodarce tradycyjnej, zmieniając całkowity obraz nierównowagi handlowej na świecie.

Prognozy do 2030 roku

Jeśli obecne trendy się utrzymają, równoległa gospodarka cyfrowa czeka na prawdziwą rewolucję skalą. Szacuje się, że przy utrzymaniu tempa wzrostu z lat 2016-2021, do 2030 roku handel produktami cyfrowymi może stanowić około 15% światowego handlu towarami i usługami. To oznaczałoby, że w ciągu niespełna dekady jego udział zwiększyłby się ponad czterokrotnie. Taka prognoza nie jest jednak pewna, ponieważ zależy od wielu czynników, w tym od dalszych innowacji technologicznych, regulacji prawnych oraz globalnej koniunktury. Co ważne, rozwój ten będzie miał głęboki wpływ na zrównoważony rozwój. Badania sugerują bowiem korelację między wysokim eksportem cyfrowym a tzw. rozdzieleniem – zjawiskiem, w którym wzrostowi PKB towarzyszy spadek emisji gazów cieplarnianych na mieszkańca. Oznacza to, że równoległa gospodarka może nie tylko rosnąć, ale też rosnąć w sposób bardziej przyjazny dla planety.

Odkryj prostą drogę do zaistnienia w mediach społecznościowych, ucząc się, jak założyć stronę na Facebooku i zbudować swoją społeczność.

Geograficzna koncentracja handlu cyfrowego

Podczas gdy tradycyjny handel towarami fizycznymi jest stosunkowo rozproszony po globie, gospodarka produktami cyfrowymi rządzi się zupełnie innymi prawami. Jej mapa jest niezwykle nierównomierna. Aż 80% wartości całego eksportu cyfrowego pochodzi z zaledwie 3% krajów świata. Ta ekstremalna koncentracja produkcji kontrastuje z importem, który jest znacznie bardziej równomiernie rozłożony, zbliżony do wzorców znanych z handlu fizycznego. Sugeruje to, że po stronie podaży istnieją potężne bariery wejścia i efekt skali, podczas gdy popyt jest napędzany przez globalne, uniwersalne potrzeby. Głównymi graczami są oczywiście Stany Zjednoczone, ale na liście eksporterów netto pojawiają się też zaskakujące nazwy małych krajów, które pełnią rolę swoistych cyfrowych hubów lub korzystają ze specyficznych regulacji.

Główne eksporterzy i importerzy

Które kraje naprawdę zarabiają na równoległej gospodarce cyfrowej? Odpowiedź zaskakująco zależy od tego, jak przypiszemy przychody. Gdy badacze przypisali je do lokalizacji spółek zależnych, czołowymi eksporterami netto okazały się Szwecja, Irlandia, Luksemburg i Singapur. Jednak gdy spojrzano przez pryzmat siedziby głównej firmy, obraz się zmienił – na podium znalazły się Szwecja, Chiny i Singapur. Ta rozbieżność ujawnia, jak bardzo statystyki handlu cyfrowego są wrażliwe na przyjętą metodologię i jak istotną rolę odgrywają kraje pośredniczące. Z kolei wśród największych importerów netto, czyli krajów z deficytem w handlu cyfrowym, znajdują się eksporterzy surowców, jak Arabia Saudyjska, oraz centra produkcyjne, takie jak Meksyk. Pokazuje to, że równoległa gospodarka tworzy nowe globalne zależności, w których tradycyjne potęgi przemysłowe mogą być konsumentami, a nie producentami dóbr najwyższej wartości.

Rola rajów podatkowych

Geografia handlu cyfrowego nie odzwierciedla w pełni rzeczywistych miejsc, gdzie powstaje wartość. Wynika to z powszechnej praktyki firm cyfrowych, które chętnie zakładają spółki zależne w tak zwanych rajach podatkowych, takich jak Kajmany, Irlandia czy Luksemburg. Przypisanie przychodów do tych jurysdykcji zniekształca rzeczywisty obraz tego, które gospodarki faktycznie czerpią korzyści z eksportu cyfrowego. Firmy dokonują tych optymalizacji, by minimalizować obciążenia podatkowe, co jest możliwe dzięki niematerialnemu charakterowi ich produktów. W efekcie, oficjalne dane handlowe mogą wskazywać na ogromną nadwyżkę handlową Luksemburga, podczas gdy wartość intelektualna i kapitał ludzki stojący za tymi produktami mogą pochodzić z zupełnie innych krajów. To stawia przed rządami poważne wyzwanie: jak mierzyć i opodatkować coś, co nie ma fizycznej lokalizacji i z łatwością przemieszcza się między granicami?

Przekonaj się, jak Cisco przyspiesza z bezpieczeństwem AI na RSA 2025, pokazując, że XDR to dopiero początek nowej ery cyberochrony.

Wpływ na bilans handlowy państw

Równoległa gospodarka cyfrowa nie jest jedynie ciekawostką statystyczną – ma realny i coraz większy wpływ na bilans handlowy państw. Tradycyjne wskaźniki, skupione na fizycznych towarach, przestają wystarczać do opisu globalnej wymiany. Produkty cyfrowe wprowadzają nową dynamikę, pozwalając krajom kompensować deficyty wynikające z importu dóbr materialnych. To fundamentalna zmiana, ponieważ oznacza, że siła gospodarcza państwa może coraz mniej zależeć od przemysłu wytwórczego, a bardziej od innowacji, oprogramowania i zdolności do eksportu niematerialnych usług. W efekcie, kraje, które potrafią zbudować silny sektor cyfrowy, zyskują nowy, potężny instrument kształtowania swojej pozycji w globalnej gospodarce.

Przypadek Stanów Zjednoczonych

Stany Zjednoczone są żywym przykładem tego, jak handel cyfrowy może przekształcać narodowy bilans handlowy. W 2021 roku USA odnotowały gigantyczny deficyt w handlu towarami fizycznymi, sięgający 1,1 biliona dolarów. Jednocześnie były one największym na świecie eksporterem netto produktów cyfrowych. Nadwyżka w tym sektorze działała jak potężna poduszka bezpieczeństwa, częściowo równoważąc negatywne saldo z handlu tradycyjnego. Ten mechanizm pokazuje, że amerykańska gospodarka, często postrzegana przez pryzmat deindustrializacji, w rzeczywistości przeszła głęboką transformację w kierunku gospodarki opartej na wiedzy i usługach cyfrowych. Jej siła leży nie w fabrykach, ale w takich gigantach jak Google, Microsoft czy Meta, których globalne przychody stały się kluczowym aktywem narodowym.

Deficyt w handlu towarami fizycznymi równoważy nadwyżka w handlu tymi cyfrowymi. Zdaniem autorów, precyzyjniejsze oszacowanie handlu cyfrowego pozwoli uzyskać właściwy obraz nierównowagi handlowej na całym świecie.

Kompensacja deficytów towarowych

Mechanizm kompensacji jest szczególnie istotny dla krajów wysoko rozwiniętych, które są dużymi importerami surowców i dóbr konsumpcyjnych. Dla nich eksport cyfrowy staje się strategicznym buforem. Jak to działa w praktyce? Kraje takie jak Wielka Brytania, Holandia czy Indie, które mają deficyt w handlu towarami i usługami ogółem, często notują nadwyżkę w handlu produktami cyfrowymi. Oznacza to, że dochody generowane przez ich firmy technologiczne łagodzą presję na walutę narodową i poprawiają ogólny obraz gospodarczy. Nie jest to jednak zjawisko powszechne.

Kluczowe wyzwanie polega na tym, że korzyści z tej kompensacji są niezwykle nierówno rozłożone. Gospodarki rozwijające się, pozbawione rodzimych championów technologicznych, często pozostają importerami netto zarówno dóbr fizycznych, jak i cyfrowych, co pogłębia ich zależność. Powstaje więc nowy podział świata: na kraje-eksporterów wiedzy i kraje-konsumentów cyfrowych produktów.

Związek ze zrównoważonym rozwojem

Równoległa gospodarka cyfrowa ma głęboki, choć często niedoceniany, związek ze zrównoważonym rozwojem. Kluczowe pytanie brzmi: czy ekspansja sektora cyfrowego pomaga oddzielić wzrost gospodarczy od degradacji środowiska? Badania sugerują, że taki pozytywny scenariusz jest możliwy. Gospodarki o wysokim dochodzie, które odnotowują dodatni wzrost PKB na mieszkańca przy jednoczesnym spadku emisji gazów cieplarnianych, charakteryzują się zazwyczaj wyższym poziomem eksportu produktów cyfrowych. Oznacza to, że rozwój tej równoległej gospodarki może być jednym z filarów podwójnej transformacji – łączącej cyfryzację z dekarbonizacją. Nie jest to jednak proces automatyczny; wymaga świadomej polityki, która ukierunkuje inwestycje cyfrowe na technologie o niskiej emisji.

Rozdzielenie wzrostu PKB od emisji CO2

Przez dziesięciolecia obowiązywała żelazna zasada: wyższy wzrost gospodarczy nieodłącznie wiązał się ze wzrostem emisji. Jednak w ostatniej dekadzie obserwujemy rozdzielenie (decoupling) tych dwóch wskaźników. W wielu wiodących gospodarkach PKB rośnie, podczas gdy emisje gazów cieplarnianych na mieszkańca maleją. Jak to możliwe? Część odpowiedzi kryje się w strukturze gospodarki. Produkty cyfrowe, w przeciwieństwie do produkcji stalowych czy cementowych, mają znikomy ślad węglowy na jednostkę wytworzonej wartości. Przykładowo, sprzedaż licencji na oprogramowanie czy usługi w chmurze generuje dochód bez bezpośredniej emisji porównywalnej z hutnictwem. Oczywiście, sama infrastruktura cyfrowa (centra danych) zużywa energię, ale jej intensywność emisyjna jest często niższa niż w tradycyjnym przemyśle. To rozdzielenie nie jest jeszcze powszechne, ale pokazuje realną ścieżkę do rozwoju, który nie obciąża planety w takim stopniu.

Podwójna transformacja cyfrowa i ekologiczna

Podwójna transformacja to koncepcja, w której przejście na gospodarkę cyfrową i zieloną następuje równolegle, wzajemnie się wspierając. Handel produktami cyfrowymi jest jej istotnym elementem z kilku powodów:

• Wzrost efektywności zasobów: Cyfryzacja usług (np. wideokonferencje zamiast podróży służbowych, dokumenty w chmurze zamiast papieru) bezpośrednio redukuje zużycie materiałów i emisje.
• Stymulowanie innowacji: Zyski z eksportu cyfrowego mogą być reinwestowane w badania nad zielonymi technologiami, tworząc pozytywne sprzężenie zwrotne.
• Zmiana profilu gospodarczego: Kraje rozwijające silny eksport cyfrowy stopniowo odchodzą od emisyjnych gałęzi przemysłu na rzecz sektora usług o niższej intensywności materiałowej i energetycznej.

Nie jest to jednak proces pozbawiony wyzwań. Rozwój infrastruktury cyfrowej, szczególnie energetochłonnych centrów danych, musi iść w parze z przejściem na odnawialne źródła energii. Tylko wtedy podwójna transformacja będzie naprawdę zrównoważona, a równoległa gospodarka cyfrowa stanie się siłą napędową nie tylko dla bogactwa, ale i dla czystszej przyszłości.

Wyzwania pomiarowe i metodologiczne

Zmierzenie rozmiarów równoległej gospodarki cyfrowej przypomina próbę zważenia mgły. Podstawowym problemem jest sama definicja tego, co mierzymy. Czy handel cyfrowy to tylko pliki pobierane z internetu, czy też obejmuje każdą transakcję zamówioną online, nawet jeśli finalnie dostarczana jest fizyczna przesyłka? Organizacje międzynarodowe, takie jak OECD i WTO, mają różne podejścia, a umowy handlowe między państwami często używały sprzecznych terminów, co uniemożliwia stworzenie spójnego, globalnego standardu. Bez precyzyjnej definicji, każde szacunki opierają się na innych założeniach, co prowadzi do rozbieżnych wyników i utrudnia realną ocenę wpływu tego sektora na gospodarkę światową.

Ograniczenia szacunków

Nawet najbardziej zaawansowane modele szacunkowe napotykają poważne bariery. Jedną z kluczowych jest niekompletność danych źródłowych. Oficjalne statystyki handlowe, oparte na deklaracjach firm, często nie wyłapują szczegółów. Nie dzielą one handlu cyfrowego na precyzyjne kategorie, takie jak przetwarzanie w chmurze czy reklama cyfrowa, zamiast tego używając ogólnych pozycji jak „inne usługi komputerowe”. Ponadto, tradycyjne ankiety całkowicie pomijają bezpośrednie transakcje między osobami prywatnymi oraz działalność mniejszych firm, które są znaczącą częścią tego ekosystemu. Kolejnym fundamentalnym ograniczeniem jest geograficzne przypisanie przychodów. Firmy cyfrowe często rejestrują spółki zależne w rajach podatkowych, takich jak Kajmany czy Luksemburg. W efekcie, oficjalne dane mogą wskazywać na ogromny eksport z tych małych jurysdykcji, podczas gdy rzeczywista wartość intelektualna i działalność operacyjna powstają w zupełnie innych krajach. To zniekształca prawdziwy obraz korzyści gospodarczych.

Rola uczenia maszynowego w analizie

W obliczu tych wyzwań, uczenie maszynowe (Machine Learning) stało się nieocenionym narzędziem do tworzenia bardziej kompletnego obrazu. Zespół badawczy z Budapesztu i Tuluzy wykorzystał algorytmy ML do przetworzenia ogromnych zbiorów danych o przychodach tysięcy dużych firm internetowych. Kluczowym zastosowaniem była ekstrapolacja wzorców konsumpcji. Ponieważ szczegółowe dane o zakupach cyfrowych były dostępne tylko dla 60 krajów i dwóch sektorów (aplikacji i gier mobilnych), algorytmy zostały wytrenowane, aby na podstawie tych wzorców oszacować handel dla kolejnych 129 krajów i 29 dodatkowych sektorów, takich jak przetwarzanie w chmurze czy reklama cyfrowa. To pozwoliło stworzyć globalny szacunek, który byłby niemożliwy do uzyskania metodami tradycyjnymi. ML pomógł również w modelowaniu międzynarodowej dystrybucji przychodów w ramach korporacyjnych grup kapitałowych, minimalizując odległość między miejscem eksportu a konsumpcją, gdy brakowało danych o rzeczywistych transakcjach wewnętrznych.

Wnioski

Równoległa gospodarka produktów cyfrowych nie jest już niszowym zjawiskiem, ale fundamentalnym filarem globalnego handlu, którego wartość zbliża się do biliona dolarów. Jej dynamika wzrostu, sięgająca niemal 25% rocznie, radykalnie przewyższa tempo rozwoju handlu fizycznymi towarami, co wskazuje na głęboką przemianę struktury światowej gospodarki. Kluczowym odkryciem jest fakt, że ta gospodarka działa jak strategiczny bufor dla bilansów handlowych państw, pozwalając krajom takim jak Stany Zjednoczone kompensować ogromne deficyty w handlu tradycyjnym nadwyżką generowaną przez eksport cyfrowy.

Geograficzny rozkład tej działalności jest skrajnie nierównomierny, z eksportem skoncentrowanym w zaledwie garstce krajów, co podkreśla istnienie potężnych barier wejścia i efektów skali. Jednocześnie, praktyki optymalizacji podatkowej firm cyfrowych znacząco zniekształcają rzeczywisty obraz tego, które gospodarki faktycznie czerpią korzyści. Co istotne, rozwój handlu cyfrowego wykazuje pozytywną korelację ze zjawiskiem rozdzielenia wzrostu PKB od emisji gazów cieplarnianych, sugerując jego potencjalną rolę w podwójnej transformacji cyfrowo-ekologicznej. Mimo to, precyzyjne zmierzenie skali tego zjawiska wciąż pozostaje ogromnym wyzwaniem metodologicznym, na co wskazują rozbieżności wynikające z różnych sposobów przypisania przychodów.

Najczęściej zadawane pytania

Czym dokładnie są produkty cyfrowe w kontekście handlu międzynarodowego?
To znacznie szersza kategoria niż tylko pliki do pobrania. Obejmuje ona trzy główne typy: dobra „czysto” cyfrowe (gry, oprogramowanie SaaS), produktowe usługi cyfrowe (dostęp do chmury, reklama cyfrowa) oraz opłaty za pośrednictwo cyfrowe (prowizje od rezerwacji). Łącznie tworzą one ekosystem, który przesuwa akcent z własności na dostęp i doświadczenie.

Dlaczego tak trudno jest precyzyjnie zmierzyć handel produktami cyfrowymi?
Głównymi przeszkodami są: brak jednolitej, globalnej definicji, niekompletność oficjalnych statystyk (pomijających m.in. małe firmy i transakcje P2P) oraz geograficzne zniekształcenia spowodowane optymalizacją podatkową. Firmy rejestrują przychody w rajach podatkowych, przez co dane handlowe nie odzwierciedlają rzeczywistych miejsc powstawania wartości.

Jak handel cyfrowy wpływa na bilans handlowy kraju takiego jak USA?
Stany Zjednoczone są doskonałym przykładem mechanizmu kompensacji. Mimo gigantycznego deficytu w handlu towarami fizycznymi, są największym na świecie eksporterem netto produktów cyfrowych. Ta nadwyżka działa jak poduszka bezpieczeństwa, częściowo równoważąc negatywne saldo z gospodarki tradycyjnej i zmieniając ogólny obraz nierównowagi handlowej.

Czy rozwój gospodarki cyfrowej może być korzystny dla środowiska?
Badania wskazują na korelację między wysokim eksportem cyfrowym a zjawiskiem rozdzielenia (decoupling), gdzie wzrost PKB następuje przy jednoczesnym spadku emisji na mieszkańca. Produkty cyfrowe mają generalnie znacznie niższy ślad węglowy na jednostkę wytworzonej wartości niż tradycyjny przemysł, co otwiera ścieżkę dla bardziej zrównoważonego rozwoju, pod warunkiem równoległego przejścia na zieloną energię dla zasilania infrastruktury cyfrowej.

Które kraje są największymi beneficjentami handlu cyfrowego?
Odpowiedź zależy od przyjętej metodologii przypisania przychodów. Gdy patrzy się przez pryzmat lokalizacji spółek zależnych, liderami są często kraje-huby jak Irlandia czy Luksemburg. Jednak gdy uwzględni się siedziby główne firm, na podium pojawiają się Stany Zjednoczone, Chiny i Szwecja. To pokazuje, że rzeczywiste korzyści są silnie skoncentrowane, a oficjalne statystyki mogą być mylące.